Бібліятэка

Чараўко, В.У. Пахавальны інвентар як адлюстраванне полаўзроставай варыятыўнасці пахавальнай практыкі вясковага насельніцтва Беларускага Падзвіння ХIV–XVIII стст.

Чараўко В.У. Пахавальны інвентар як адлюстраванне полаўзроставай варыятыўнасці пахавальнай практыкі вясковага насельніцтва Беларускага Падзвіння 14–18 стст.Артыкул: Чараўко, В. У. Пахавальны інвентар як адлюстраванне полаўзроставай варыятыўнасці пахавальнай практыкі вясковага насельніцтва Беларускага Падзвіння ХIV–XVIII стст. / В. У. Чараўко // Гендер и проблемы коммуникативного поведения : сборник материалов 6-й Международной научной конференции, Полоцк, 27–28 октября 2016 г. / редкол.: М. Д. Путрова [и др.]. — Новополоцк : ПГУ, 2016. — С. 69–72.

Анатацыя: Артыкул прысвечаны выяўленню залежнасці інвентару пахавальных помнікаў Беларускага Падзвіння ХIV–ХVIII стст. ад полаўзроставай прыналежнасці пахаваных. Крынічнай базай даследавання сталі матэрыялы раскопак на шасці вясковых могільніках. Адпаведныя іншым могільнікам наменклатура выяўленых рэчаў і суадносіны безынвентарных пахаванняў і пахаванняў з інвентаром дазваляюць казаць аб рэпрэзентатыўнасці выбаркі. Размеркаванне пахавальнага інвентару дазваляе меркаваць наяўнасць статыстычнай залежнасці паміж пахавальным інвентаром і полаўзроставай прыналежнасцю пахаваных.

Чараўко, В.У. Памінальны інвентар могільніка ХVII–ХVIII стст. Дубраўка ў святле даных археалогіі, этнаграфіі і фізічнай антрапалогіі

Чараўко В.У. Памінальны інвентар могільніка 17–18 стст. Дубраўка ў святле даных археалогіі, этнаграфіі і фізічнай антрапалогііАртыкул: Чараўко, В. У. Памінальны інвентар могільніка ХVII–ХVIII стст. Дубраўка ў святле даных археалогіі, этнаграфіі і фізічнай антрапалогіі / В. У. Чараўко // Европа: актуальные проблемы этнокультуры. История и культура Беларуси: материалы IX Международной научно-теоретической конференции, Минск, 10–11 ноября 2016 г. / редкол.: А. В. Касович (отв. ред.) [и др.]. — Минск : РИВШ, 2016. — С. 121–125.

Анатацыя: Артыкул прысвечаны разгляду памінальнага інвентара, выяўленага на могільніку ХVII–ХVIII стст. каля вёскі Дубраўка Гарадоцкага раёна, у святле даных археалогіі, этнаграфіі і фізічнай антрапалогіі. У ходзе археалагічных даследаванняў 2014 г. на могільніку Дубраўка намі было даследавана 15 пахаванняў. Найбольш шматлікай катэгорыяй знаходак з’яўляецца кераміка, знойдзеная ў верхніх пластах культурнага слою. Яна ўяўляе сабой матэрыяльнае сведчанне ажыццяўлення памінальнага абраду. Значная канцэнтрацыя керамікі ў квадраце 3 разам з невялікай колькасцю выяўленых у гэтым квадраце пахаванняў дае падставу меркаваць, што частка пахаванняў не дайшла да нашага часу.

Чараўко, В.У. Сацыяльны аспект пахавальнай практыкі насельніцтва Беларускага Падзвіння XVI–XVIII стст. (па матэрыялах археалогіі і пісьмовых крыніц)

Чараўко В.У.Сацыяльны аспект пахавальнай практыкі насельніцтва Беларускага Падзвіння XVI–XVIII стст.Артыкул: Чараўко, В. У. Сацыяльны аспект пахавальнай практыкі насельніцтва Беларускага Падзвіння XVI–XVIII стст. (па матэрыялах археалогіі і пісьмовых крыніц) / В. У. Чараўко // Беларусь у кантэксце еўрапейскай гісторыі: асоба, грамадства, дзяржава : зб. навук. арт., прысвеч. 80-год. Гродзен. дзярж. ун-та імя Янкі Купалы і 65-год. гіст. адукацыі ў Гродзен. дзярж. ун-це імя Янкі Купалы. У 2 ч. Ч. 2 / рэдкал.: А. А. Каваленя (гал. рэд.), І. Ф. Кітурка (гал. рэд.) [і інш.]. — Гродна : ГрДУ, 2019. — С. 237–240.

Анатацыя: Артыкул прысвечаны сацыяльным адрозненням у пахавальнай практыцы насельніцтва Беларускага Падзвіння ХIV–ХVIII стст. Прыналежнасць памерлага да сялянскага, мяшчанскага або да шляхецкага саслоўя і ўзровень яго заможнасці абумоўлівалі такія асаблівасці пахавальнай практыкі, як складанне завяшчання-тэстамента, месца пахавання, пахавальны інвентар, кцітарскую падтрымку храмаў і манастыроў, ахвяраванні жабракам і царкве «на ратунак душы».

Чараўко, В.У. Раскопкі на могільніку каля вёскі Івесь Глыбоцкага раёна ў 2013 годзе

Чараўко В.У. Раскопкі на могільніку каля вёскі Івесь Глыбоцкага раёна ў 2013 г.Артыкул: Чараўко, В. У. Раскопкі на могільніку каля вёскі Івесь Глыбоцкага раёна ў 2013 годзе / В. У. Чараўко // Вестник Полоцкого государственного университета. Серия А. Гуманитарные науки. — 2017. — № 1. — С. 82–88.

Анатацыя: Артыкул прысвечаны апісанню археалагічных раскопак на грунтовым могільніку каля в. Івесь Глыбоцкага раёна ў 2013 г. Мэтай раскопак быў працяг вывучэння пахавальных помнікаў, пачатага ў 2010 г. Было даследавана 7 пахаванняў (3 мужчынскіх, 2 дзіцячых; 2 пахаванні належалі дарослым, пол якіх не быў устаноўлены). Пахаванні былі пазначаны каменнымі надмагільнымі канструкцыямі. Касцякі арыентаваны галавой на паўночны захад (што фіксуецца на могільніку каля вёскі Івесь упершыню) і на захад з адхіленнем да поўначы. У чатырох пахаваннях знойдзены цвікі ад трун. Выяўлены ў дзіцячым пахаванні інвентар (2 завушніцы) датуецца XV–XVI стст.

Чараўко, В.У. Кераміка як матэрыяльнае сведчанне памінальнага абраду (па матэрыялах раскопак могільніка каля в. Клешчыно Бешанковіцкага раёна ў 2013 г.)

Кераміка як матэрыяльнае сведчанне памінальнага абраду (па матэрыялах раскопак могільніка каля в. Клешчыно Бешанковіцкага раёна ў 2013 г.)Артыкул: Чараўко, В. У. Кераміка як матэрыяльнае сведчанне памінальнага абраду (па матэрыялах раскопак могільніка каля в. Клешчыно Бешанковіцкага раёна ў 2013 г.) / В. У. Чараўко // Віцебскі край: матэрыялы II Міжнароднай навукова-практычнай канферэнцыі, прысвечанай 385-годдзю выхаду ў свет «Буквара» Спірыдона Собаля, Віцебск, 24 лістапада 2016 г. / рэдкал. : Т. М. Адамян (гал. рэд.) [і інш.]. — Мінск : Нацыянальная бібліятэка Беларусі, 2017. — Т. 2. — С. 120–123.

Анатацыя: Артыкул прысвечаны інтэрпрэтацыі фрагментаў керамікі, выяўленых у верхніх пластах культурнага слою познесярэднявечнага могільніка каля в. Клешчыно Бешанковіцкага раёна, даследаванага ў 2013 г. Робіцца выснова, што фрагменты керамікі з'яўляюцца памінальным інвентаром, г.зн., сведчаць аб ажыццяўленні памінальных абрадаў. Гэта знаходзіць адпаведнасць у этнаграфічным матэрыяле.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы. Т. 14. Трапкі — Тэчка

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы. Т. 14. Трапкі -ТэчкаКніга: Этымалагічны слоўнік беларускай мовы. Т. 14. Трапкі — Тэчка / уклад.: І. І. Лучыц-Федарэц, Г. А. Цыхун, Н. С. Шакун ; гал. рэдактар Г. А. Цыхун. — Мінск : Беларуская навука, 2017. — 334 с.

Характарыстыка: «Этымалагічны слоўнік беларускай мовы» выдаецца Інстытутам мовазнаўства НАН Беларусі з 1978 г. Ён з’яўляецца спецыялізаваным навуковым выданнем, прызначаным для вывучэння развіцця лексікі беларускай мовы і яе сувязей з лексікай іншых моў (славянскіх і неславянскіх). Слоўнік утрымлівае этымалагічны аналіз слоў беларускай літаратурнай і дыялектнай лексікі. Традыцыйна вялікая ўвага ўдзяляецца словаўтварэнню, лінгвагеаграфіі, семантычным зрухам. Выданне будзе карысным для літаратуразнаўцаў, мовазнаўцаў, гісторыкаў — для ўсіх, хто цікавіцца сувязямі і гісторыяй беларускай мовы. Чатырнаццаты том «Этымалагічнага слоўніка беларускай мовы» ўтрымлівае словы на літару «Т» ад слова «Трапкі» па слова «Тэчка» ўключна.

Весці Акадэміі навук БССР. Серыя грамадскіх навук. — 1979. — № 5

Весці Акадэміі навук Беларускай ССР БССР Серыя грамадскіх навук 1979 № 5Часопіс: Весці Акадэміі навук БССР. Серыя грамадскіх навук. — 1979. — № 5.

Характарыстыка: Весці Акадэміі навук БССР, серыя грамадскіх навук — навуковы часопіс, дзе друкаваліся матэрыялы па гісторыі, археалогіі, мастацтвазнаўству і іншых гуманітарных навуках і дысцыплінах. Асобная серыя грамадскіх навук часопіса выдавалася з 1956 г. Да гэтага артыкулы па грамадскіх, агратэхнічных, тэхнічных навуках выходзілі ў адным нумары без падзелу на серыі. Сярод гістарычных пераважалі матэрыялы па гісторыі савецкага будаўніцтва. У № 5 Вясцей АН БССР (Серыя грамадскіх навук) за 1979 г. з матэрыялаў гістарычнай тэматыкі змешчаны артыкулы В.І. Шадыры пра гарадзішчы ранняга жалезнага веку на поўначы Беларусі, В.М. Ляўко пра архітэктурна-дэкаратыўную кераміку Віцебска XVI–XVIII стст., А.А. Чуднікавай пра рух вучнёўскай моладзі Беларусі супраць самадзяржаўя і царквы ў пачатку XX ст., У.Е. Снапкоўскага да 30-годдзя ўтварэння ГДР, запіскі аб Турцыі ўраджэнца Беларусі М.П. Урончанка (1834–1835 гг.), апублікаваныя В.П. Грыцкевічам, а таксама публікацыі іншых даследчыкаў.

Старонкі